گروه بهداشت و درمان در میان ۱۲ گروه اصلی کالاها و خدمات مصرفی در خردادماه یکی از بالاترین نرخهای افزایش قیمت را به ثبت رساند.
به گزارش سلامت نیوز به نقل از سالمخبر، تازهترین گزارش مرکز آمار ایران نشان میدهد تورم ماهانه این گروه به ۹.۴ درصد رسیده؛ نرخی که فاصله قابل توجهی با تورم ماهانه کل کشور، یعنی ۵.۹ درصد، دارد. این اختلاف، بخش درمان را در میان پرشتابترین گروههای هزینهای خانوار در ماه آخر بهار قرار داده است.
بر اساس گزارش مرکز آمار، شاخص قیمت گروه بهداشت و درمان نهتنها در مقیاس ماهانه رشد قابل توجهی را ثبت کرده، بلکه در مقایسه با خرداد سال گذشته نیز افزایش چشمگیری داشته است. تورم نقطهبهنقطه این گروه به ۸۱.۴ درصد رسیده و نرخ تورم سالانه آن نیز ۵۶.۸ درصد گزارش شده است؛ ارقامی که از تداوم افزایش هزینههای مرتبط با سلامت در یک دوره یکساله حکایت دارد.
در محاسبات شاخص قیمت مصرفکننده، گروه بهداشت و درمان به غیراز دارو طیف گستردهای از هزینهها را دربر میگیرد؛ از دارو و تجهیزات پزشکی گرفته تا ویزیت پزشکان، خدمات دندانپزشکی، آزمایشگاه، تصویربرداری، خدمات بیمارستانی و سایر خدمات درمانی. بنابراین تغییرات این شاخص، تصویری از روند عمومی هزینههای سلامت ارائه میدهد و نه نوسان قیمت یک کالا یا یک خدمت خاص.
رشد هزینه درمان در میان گروههای اصلی
مقایسه عملکرد گروههای مختلف در گزارش خرداد نشان میدهد بهداشت و درمان در زمره گروههایی قرار گرفته که بیشترین افزایش قیمت ماهانه را تجربه کردهاند. تورم ۹.۴ درصدی این بخش، از نرخ ثبتشده برای گروههایی مانند خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات، پوشاک و کفش، حملونقل، آموزش، ارتباطات و مسکن بالاتر است.
همین مقایسه نشان میدهد رشد هزینههای سلامت در خرداد، محدود به روند عمومی تورم نبوده و این گروه با سرعت بیشتری نسبت به میانگین هزینههای خانوار حرکت کرده است. فاصله ۳.۵ واحد درصدی میان تورم ماهانه بهداشت و درمان و تورم ماهانه کل کشور، یکی از بزرگترین شکافهای ثبتشده میان گروههای اصلی هزینهای در این ماه محسوب میشود.
دلایل مختلفی را میتوان برای این رشد در نظر گرفت اما از این میان شاید مهمترین آنها حذف ارز نیمایی باشد. آذرماه سال گذشته بانک مرکزی ارز نیمایی را حذف کرده و ارز مبادلهای را جایگزین کرد این موضوع هزینههای تامین مواد اولیه دارویی را به شدت افزایش داد.
روندی که در یک ماه شکل نگرفته است
بررسی شاخصهای بلندمدتتر نیز نشان میدهد افزایش هزینههای سلامت، محدود به خردادماه نیست. تورم نقطهبهنقطه ۸۱.۴ درصدی به این معناست که خانوارها برای استفاده از مجموعه کالاها و خدمات این گروه، نسبت به خرداد سال گذشته به طور متوسط بیش از ۸۰ درصد هزینه بیشتری پرداخت میکنند. از سوی دیگر، تورم سالانه ۵۶.۸ درصدی نیز نشان میدهد میانگین هزینههای بهداشت و درمان در دوازده ماه منتهی به خرداد، بیش از نصف افزایش یافته است.
هر دو شاخص، تصویری فراتر از نوسانات ماهانه ارائه میکنند. تورم ماهانه ممکن است تحت تأثیر عوامل مقطعی افزایش یا کاهش پیدا کند، اما تداوم رشد در شاخصهای نقطهبهنقطه و سالانه نشان میدهد افزایش هزینههای سلامت در ماههای گذشته نیز ادامه داشته و به یک روند تبدیل شده است.
در عین حال، مقایسه این ارقام با شاخص کل کشور نیز حائز اهمیت است. تورم سالانه کل کشور در خرداد ۶۲ درصد و تورم نقطهبهنقطه ۸۸.۶ درصد اعلام شده است، اما قرار گرفتن بهداشت و درمان در میان گروههای با بیشترین رشد ماهانه، نشان میدهد این بخش در خرداد شتاب بیشتری نسبت به بسیاری از گروههای هزینهای داشته است.
سلامت؛ بخشی با ویژگیهای متفاوت
آنچه افزایش قیمت در گروه بهداشت و درمان را از بسیاری از گروههای دیگر متمایز میکند، ماهیت اقلام و خدماتی است که در این بخش قرار دارند. خدمات درمانی، دارو، تجهیزات پزشکی و بخش قابل توجهی از خدمات تشخیصی، برخلاف بسیاری از کالاهای مصرفی، در صورت نیاز قابل حذف نیستند. به همین دلیل، تغییرات این شاخص همواره یکی از شاخصهای مورد توجه فعالان نظام سلامت، شرکتهای دارویی، بیمهها و مراکز درمانی محسوب میشود.
رشد هزینههای بخش سلامت در خرداد، در حالی ثبت شده که این گروه از منظر وزن در سبد مصرف خانوار، جایگاهی متفاوت از خوراکیها یا مسکن دارد. برخلاف این دو گروه که بخش عمدهای از هزینههای ماهانه خانوار را به خود اختصاص میدهند، پرداختهای حوزه سلامت معمولاً مقطعی و وابسته به نیاز درمانی است، اما همین ویژگی باعث میشود هر افزایش قیمت، در زمان بیماری یا مراجعه به مراکز درمانی، بهصورت مستقیم و ملموس در هزینههای خانوار منعکس شود. از این منظر، شاخص بهداشت و درمان بیش از آنکه بیانگر تغییر قیمت یک کالا باشد، روند تغییر هزینه دسترسی به خدمات سلامت را بازتاب میدهد.
دارو؛ بخشی از یک زنجیره بزرگتر
اگرچه گزارش مرکز آمار جزئیات تغییرات قیمت دارو را به تفکیک منتشر نکرده، اما صنعت دارو را نمیتوان از روند کلی شاخص بهداشت و درمان جدا دانست. دارو یکی از اجزای اصلی این گروه است و تغییرات شاخص، در کنار سایر خدمات سلامت، تصویری از روند هزینههایی ارائه میدهد که بیماران در فرآیند درمان با آن مواجه هستند.
ضمن آنکه مجموعه شاخصهای منتشرشده نشان میدهد بخش سلامت همچنان یکی از گروههای پیشتاز در رشد قیمتهاست. از این منظر، گزارش خرداد را میتوان نه صرفاً گزارشی از وضعیت تورم، بلکه روایتی آماری از روند هزینههای سلامت در کشور دانست؛ روایتی که از ادامه افزایش هزینه در یکی از مهمترین بخشهای سبد مصرفی خانوار حکایت دارد.
نظر شما